Planten die slakken afweren en/of bestand zijn tegen slakken
Om een moestuin aan te leggen die sterk en veerkrachtig is tegen de seizoensaanvallen van slakken, is het essentieel om te kiezen voor groenteplanten die weinig aantrekkelijk zijn voor naaktslakken.
Welke zijn dat? En hoe zit het met aromatische kruiden, werken die afwerend? Welke rol kunnen ze spelen? Hoe bescherm je toch de planten die gevoelig zijn voor slakken?
In dit artikel probeer ik deze vragen te beantwoorden, te beginnen met een lijst van 17 groenteplanten die bestand zijn tegen slakken, en vervolgens een lijst van 13 aromatische kruiden die eveneens weinig in trek zijn bij slakken, waarvan sommige zelfs een afwerend effect hebben.
Als u mijn blog ontdekt, heeft u waarschijnlijk last van slakken in uw tuin.
U zou wellicht heel geïnteresseerd zijn in de koperen slakkenbarrière die ik heb ontworpen .
Voor mij heeft het alles veranderd. Ik kan eindelijk sla, kool, aardbeien en pompoenfamilie kweken zonder de haren uit mijn hoofd te trekken.
Twijfel niet: het is een investering (koper is duur), maar u wint er waarschijnlijk een hoop tijd mee!
Maar voordat we verder gaan, raad ik je aan om het artikel in de onderstaande afbeelding te lezen. Kom daarna terug naar dit artikel.
Gerelateerde artikelen
I. Preventief een moestuin aanleggen die bestand is tegen slakken.
Inmiddels heb ik al een aantal artikelen gewijd aan preventieve methoden voor het beheersen van slakken in de tuin.
Ik vind namelijk dat bij elke aanpak en elk project het inschatten en voorkomen van mogelijke risico’s voorrang moet hebben boven iedere vooruitgang. Dat geldt voor het aanleggen van de moestuin van onze dromen, maar ook voor alle terreinen van onze hedendaagse samenleving, die naar mijn idee al te vaak wordt voortgestuwd door sterke en ondoordachte innovatie. Of het nu gaat om het massale gebruik van fossiele brandstoffen vanaf de industriële revolutie, of om intensieve slateelt op kale grond: een gebrek aan risicopreventie kan elk project ten gronde richten.
Voorkomen betekent inrichten, je voorbereiden, ontwerpen met aandacht voor alle minder wenselijke factoren van de omgeving. Voorkomen is ook een manier om stress, en zelfs moedeloosheid, te vermijden tegenover dat wat je hebt geweigerd onder ogen te zien. Voorkomen is een manier om klaar te zijn en om beter terug te veren.
Dit alles lijkt misschien een beetje overdreven, we hebben het hier immers maar over een tuin… Maar die tuin staat voor velen ook gelijk aan talloze ontelbare uren die zijn besteed aan mulchen, zaaien, water geven, verspenen, water geven, … Dus als alles in twee dagen tijd door de slakken wordt kaalgevreten, na een onweersbui, dan valt de wanhoop die sommigen kan bevangen wel te begrijpen.
Deze preventie kan plaatsvinden via de aanleg van een oppervlaktecompostering, of via het aanleggen van een opofferingsbed, maar moet volgens mij ook bestaan uit het selecteren van planten die van nature weinig begeerd worden door slakken. Ik bespreek hier de meest kwetsbare groenteplanten. Maar het is van wezenlijk belang om ook kennis te nemen van de planten die het meest weerstand bieden!
Dat is wat ik je in dit artikel laat zien, met een overzicht van de groenten en groenteplanten die slakken niet als eerste opeten, en zelfs van afwerende planten, en dus van de planten die het meest bestand zijn (waarbij het woord “bestand” niet wordt opgevat als “overleven van de plant ondanks grote schade”, maar eerder als “weinig schade in vergelijking met de andere planten in de tuin”) tegen slakken.
Allereerst, zoals ik al eerder heb aangehaald in andere artikelen over het belang van plantenselectie, moet je weten dat sommige planten van nature een weerstand tegen slakken hebben ontwikkeld, waardoor ze min of meer afwerend zijn.
Door hun bitterheid, behaarde of vlezige bladeren, de aanwezigheid van haartjes of stekels, of door de geur die ze verspreiden, worden deze planten meestal gemeden door slakken.
Als slakken er desondanks toch in grote getale zijn, en er weinig voedsel in jouw tuin aanwezig is (vandaar het belang om datgene te behouden wat ten onrechte “onkruid” wordt genoemd, waarvan sommige soorten smakelijke bladeren hebben), dan is het mogelijk dat de slakken toch op deze planten overstappen.
Maar laten we meteen eens kijken welke deze sterke planten zijn:
II. De groenten en groenteplanten tegen slakken (die slakken niet graag eten)
1. Knoflook
2. Artisjokken (de bladeren kunnen worden aangevreten)
3. Biet (kan soms worden aangevreten)
4. Bieslook
5. Komkommers (let op de jonge planten, die zijn gevoelig)
6. Witlof
7. Venkel
8. Roodbladige sla
9. Veldsla
10. Meloen (let op de jonge planten, die zijn gevoelig!)
11. Ui
12. Prei
13. Erwten (de jonge planten zijn gevoelig)
14. Aardappel (afhankelijk van het ras)
15. Rabarber
16. Rucola
17. Tomaten
Je zult merken dat er behoorlijk voor de hand liggende bij zitten (knoflook en ui bijvoorbeeld), maar ook andere die veel minder vanzelfsprekend zijn (veldsla en rucola bijvoorbeeld, waarvan ze de smaak niet zouden waarderen).
Slakken voeden zich, als afbrekers van organisch materiaal, bij voorkeur met jonge, kwetsbare of zieke planten. De weerstand van deze planten hangt dus ook sterk af van hun ontwikkelingsstadium en van hun standplaats.
III. De aromatische kruiden die bestand zijn tegen slakken
Nadat je hebt uitgekozen wat er bij je gerechten past, heb je natuurlijk ook kruiden nodig! De smaken van het zuiden, de smaak van de garrigue, de redding van je sausgerechten… Ik heb het over de aromatische kruiden!
Het is namelijk zo dat de meeste aromatische kruiden, vanwege hun geur of hun sterke smaak, niet door slakken worden opgegeten, en hun geur kan zelfs een afwerend effect hebben… Met uitzondering van basilicum, waar ze dol op zijn, en jonge peterselie, citroenverbena en marjolein, waar ze van tijd tot tijd aan zouden knabbelen.
Hier dus een lijst van aromatische kruiden die de aanvallen van slakken weten te weerstaan:
1. Daslook
2. Bernagie
3. Kervel
4. Koriander
5. Dragon
6. Citroenmelisse
7. Munt
8. Oregano
9. Rozemarijn
10. Bonenkruid
11. Salie
12. Kruiskruid
13. Tijm
IV. Planten die slakken afweren?
Onder de groenteplanten of de aromatische kruiden uit deze twee lijsten hebben sommige planten zelfs een afwerend effect op slakken. Dat kan met name komen door de geur die ze verspreiden (slakken oriënteren zich namelijk sterk op de reuk).
Hier zijn enkele van die planten die bekendstaan als afwerend:
- Knoflook
- Daslook
- Venkel
- Bernagie
- Munt
- Rozemarijn
- Tijm
- Gember
- Bieslook
- Smeerwortel
- Kervel
- Bijvoet (met dank aan Antoine uit de reacties, die bij zich thuis een ogenschijnlijk duidelijk afwerend effect heeft vastgesteld)
Het is heel goed mogelijk om hun afwerende effect te benutten om andere, minder weerbare planten te beschermen, door ze in de buurt te planten.
Let op: volgens een peiling die is uitgevoerd in onze perma-beheergroep voor “plaagdieren”, lijkt alleen bernagie een werkelijk uitgesproken afwerend effect te hebben.
V. Hoe bescherm je planten die gevoelig zijn voor slakken?
Als je toch planten wilt telen die nogal gevoelig zijn voor slakken (omdat je het bijvoorbeeld niet voor je ziet om het zonder groene sla te stellen), zijn er verschillende dingen die je kunt doen om de schade daaraan te beperken.
Je kunt ervoor kiezen om oude rassen te telen, of om jaar na jaar de zaden van de meest weerbare exemplaren te selecteren (dat is wat ik hier uiteenzet over de geselecteerde planten waar slakken dol op zijn). Voor je sierplanten en sierbloemen geldt hetzelfde.
Je kunt verschillende preventieve maatregelen treffen, zoals een oppervlaktecompostering, of het aanleggen van een opofferingsbed, zoals al genoemd.
Je kunt je tuin opnieuw inrichten, met als doel een systemische onbalans op te lossen waarvan een overpopulatie aan slakken slechts het symptoom is. Hervé Coves leert ons bijvoorbeeld hoe belangrijk het is om het bodemleven te bevorderen voor een effectief slakkenbeheer in een permacultuurtuin. Of het nu gaat om het stimuleren van de aanwezigheid van de schimmels waar slakken verzot op zijn (en die bijdragen aan de afbraak van organisch materiaal), of om het helpen vestigen van hun natuurlijke vijanden.
Dit laatste punt is cruciaal voor een natuurlijke regulering van slakken binnen het tuinsysteem. Het aantrekken van loopkevers, kortschildkevers, padden, egels, hazelwormen en allerlei soorten vogels kan je alleen maar helpen om deze regulering op de lange termijn te versnellen. Daarvoor moet je, in het algemeen, ongemaaide kruiden, hagen en talrijke schuilplaatsen en onderkomens stimuleren die verspreid over de tuin liggen (houtstapels, steenhopen, takkenwallen, platte stenen, oude stenen muren, …), maar vooral: nooit bestrijdingsmiddelen gebruiken… Maar dat spreekt vanzelf in de permacultuur…
Je kunt ook beschermende barrières aanleggen, of natuurlijke mulch tegen slakken, om je planten te beschermen tegen slakken.
De natuurlijke slakkenbarrières, zoals as, eierschalen, koffiedik, dierenharen… kunnen, afhankelijk van de omstandigheden, doeltreffend blijken… maar niet altijd op de manier die men eraan toedicht, en ook niet onder alle omgevingsomstandigheden.
Klaar met slakken. Voorgoed. Vanaf dit seizoen.
Conclusie:
Ook dit artikel richt zich op het voorkomen van eventuele schade door slakken.
De selectie van groenteplanten en aromatische kruiden die van nature bestand zijn tegen slakken vormt naar mijn mening de basis voor het voorkomen van dit soort problemen.
Tenminste, gedurende de eerste levensjaren van je moestuin, die met onze vrienden de slakken vaak het lastigst zijn. Zo geef je je tuinsysteem de tijd om de onbalans op te vangen (om zichzelf te reguleren).
Aromatische kruiden zijn, zoals de naam al aangeeft, rijk aan geuren. Het kan heel interessant zijn om ze in je moestuin op te nemen, om zo de meeste van de dametjes slak op een zachte manier af te weren.
Bedankt dat je de tijd hebt genomen om te lezen 😊, ik hoop dat dit artikel je heeft geboeid en je dingen heeft geleerd die je nuttig vindt. Aarzel niet om me in de reacties te laten weten wat je ervan vindt, ik sta open voor alles wat je met me wilt delen, want dat kan dit document alleen maar verrijken. Stuur me je ideeën, dan vul ik dit artikel met plezier aan, zodat het zo volledig mogelijk wordt.
De informatie in dit artikel is geselecteerd en geverifieerd volgens de criteria die zijn vastgelegd in ons redactioneel handvest.
Bibliografie:
- Als aanvulling, nog meer planten die bestand zijn tegen slakken, volgens het uitstekende medium Hortus Focus: 8 planten die slakken niet interesseren
- En om ons artikel te nuanceren: Reed, J. M., Paine, M. E., & Million, J. N. (2008). Slugs as Generalist Herbivores: Tests of Three Hypotheses on Plant Choices. Ecology, 89(11), 3138-3148.
Gerelateerde artikelen
